Atıklar Özelleştirilmeli

MüÅŸteÅŸar Yardımcısı Öztürk "50 milyar avro yatırımın 22 milyar avroluk kısmı belediyelerin atık sularının bertarafına, 5 milyar avrosu da sanayiden kaynaklanan atık suların bertarafına, yarısından fazlası da atık su arıtım yatırım projelerine harcanacak. Buna katı atık, hava kirliliÄŸi ve tehlikeli atığı katmadım. Bizim en büyük problemli sahamız evsel atık suların bertarafı" dedi.

Çevre sanayi sektörünün oluÅŸturulmasıyla çevre sorunlarının çözümünün de hızlanacağını savunan Öztürk, Almanya'da sadece katı atık sektörünün yıllık cirosunun 2 milyar avro olduÄŸunu hatırlattı: Öztürk, "Çevre sanayi sektörü oluÅŸturmadığımız müddetçe Türkiye'deki çevrecilik salon çevreciliÄŸinden dışarı çıkmaz. Belediyeler organizasyonunda özel sektör katı atık tesisi, atıksu arıtma tesisi kursun, iÅŸletsin diyoruz. Yap-Ä°ÅŸlet-Devret modeli deÄŸil, Yap-Ä°ÅŸlet modeli devreye girsin. Belediyeler, valilikler ve bakanlık da denetim ve izleme görevi yapsın" diye konuÅŸtu.

Şu anda ne yapılıyor?
Öztürk, Türkiye'nin katı atık sorununun çözülmesi için ilk defa yerel yönetimlerle birlikte çalışıldığını ifade ederek, kurulacak 20 belediye birliÄŸi ile iki yıl içinde Türkiye'nin katı atık sorununun yüzde 60'ının çözüme kavuÅŸturulabileceÄŸini savundu.

Öztürk, hava kirliliÄŸine karşı alınacak önlemlere de deÄŸinirken, "Yaklaşık 31 ilde hava kirliliÄŸini 15 saniye aralıklarla sürekli olarak ölçüyoruz ve sonuçları internet yoluyla halka duyuruyoruz. Bu yıl sonunda bütün illerde insanlar soluduÄŸu havanın niteliÄŸini bilecek" diyen müÅŸteÅŸar yardımcısı Öztürk, çıkarılan yönetmelikle 2006'dan itibaren Britanya ve Polonya gibi ülkelerde kullanılan yakma modellerinin Türkiye'de kullanılmaya baÅŸlanacağını açıkladı.

Türkiye'nin çevre sorunu haritası
Türkiye'deki toplam 3 bin 225 belediyenin sadece 310'unda standartlara uygun kanalizasyon bulunuyor. Atık su arıtma tesisi bulunan belediye sayısı ise sadece 127. Konya'da atık su arıtma tesisinin temeli yeni atıldı, Erzurum atık su arıtma tesisi ise ÅŸu anda ihale aÅŸamasında.

Türkiye çapında belediyelere ait evsel atık suların yaklaşık yüzde 35-40'ı, sanayi kaynaklı atık sularının yüzde 65-70'i arıtılıyor.

Türkiye'de bir kiÅŸi günlük ortalama 1.5 kilogram katı atık üretiyor.
Türkiye'de yılda çıkan katı atık miktarı 38 milyon tonu buluyor. Katı atık sorununu çözen belediye sayısı ise 16. Geri kalan belediyeler, katı atıkları geliÅŸigüzel depoluyor, bu katı atıklardan sızan sular zamanla yeraltı ve yüzey sularıyla havayı, toprağı kirletiyor.

54 ilin havası kirli

Yapılan ölçümlere göre 54 ilde hava kirliliÄŸi deÄŸeri (kükürtdioksit ve partiküler madde olarak) Dünya SaÄŸlık Örgütü'nün (WHO) belirlediÄŸi metreküpte 125 mikrogramın üzerinde.

Üç büyükler Çevre ve Orman Bakanlığı MüsteÅŸar Yardımcısı Mustafa Öztürk'e göre üç büyük ilin çevre karnesi ÅŸöyle:
"Katı atık problemini Ankara'nın mutlaka çözmesi lazım. Sincan'daki tesisle ilgili çalışmalara baÅŸlanmış. Mamak çöplüÄŸünde ciddi metan gazı oluÅŸuyor. Metan gazının arıtıldıktan sonra enerjiye dönüÅŸtürülmesi gerekiyor.

Ankara'nın, tıbbi atık toplamayla ilgili problemi çözülmüÅŸ, ancak bertarafıyla ilgili problem sürüyor. Ä°stanbul ve Ä°zmir'de ise tıbbi atıkların bertarafı sorunu yok. Ä°stanbul ve Ankara'da hava kirliliÄŸi soru çözümlendi. Ancak Ä°zmir'de doÄŸalgaz kullanımı henüz yaygınlaÅŸmadığından hava kirliliÄŸi ciddi boyutta.

Ä°stanbul, Ankara ve Ä°zmir'de sanayiden kaynaklanan tehlikeli atıkların bertarafı yetersiz. Bu üç ilde ambalaj atıkların kaynakta ayrı toplama sorunu devam ediyor, ancak pilot bölgeler olarak büyükÅŸehir belediyelerimizle çalışmalarımız devam ediyor. Ankara, Ä°stanbul ve Ä°zmir'de özellikle bazı derelerden gelen atık suların arıtımı konusunda sorun var. Ankara, atık suların arıtımı konusunda fevkalade iyi noktada."

Kaynak:
13/06/2005 - Radikal Gazetesi